اخبار پزشکی

کوچک کردن سینه آقایان( ژنیکوماستی)

ژنیکوماستی  سینه بزرگ در مردان (Gynecomastia)

این بیماری که به سینه زنانه در مردان نیز شناخته شده است، بزرگ شدن بیش از اندازه ی بافت سینه در مردان است. این بیماری می تواند بصورت گذرا در نوزادان تازه متولد شده رخ دهد. بیش از نیمی از افراد بالغ مذکر در دوران بزرگ سالی در ناحیه سینه با رشد مواجه می شوند. این بیماری ممکن است به عنوان وضعیتی غیر طبیعی در اثریک بیماری و یا بی نظمی در سوخت و ساز بدن – متابولیزم (metabolic disorders) رخ دهد. همجنین عوارض جانبی برخی از داروها و یا افزایش طبیعی هورمون تستسرون (testosterone) در مردان مسن تر نیز می تواند علت این بیماری باشد.  در پسران بالغ، بروز این بیمری عموما بر اثر تداخلات روانی و استرس بروز می کند. بیش از 75 درصد از بزرگی سینه پسران در دوران بلوغ ظرف مدت 2 سال بدون هیچ گونه درمان خاصی برطرف می شود.  

علائم و نشانه ها

بیماری گاینکمستیا – بزرگی سینه در مردان می تواند در یک و یا هر دو جناح سینه رخ دهد. بر اثر تورم بافت سینه و بزرگی بیش از حد بافت سینه ها و یا نرمی بیش از حد آنها ممکن است فرد احتمال ده  که به بیماری سرطان سینه دچار شده است. افزایش ابعاد ناحیه اطراف نوک سینه  (areola) و یا  عدم تقارن در بافت قفسه سینه از دیگر علائم این بیماری است. 

علل
بیماری گاینکمستیا – بزرگی سینه در مردان بر اثر فعالیت زیاد استروژن (estrogen) رخ می دهد و اغلب بر اثر افزایش نسبت استروژن به آندروژن (androgen) بروز میکند. علت 25 درصد از موارد این بیماری ناشناخته است.

حدود 10 تا 25 درصد از موارد این بیماری به علت عوارض جانبی استفاده از داروها رخ می دهد. این نوع از بیماری را، گاینکمستیا غیر فیزیولوژیک – علت آن وابسته به بدن نبوده و ریشه آن در خارج از بدن رخ داده است- (non-physiologic) می نامند. داروهای عامل این بیماری شامل  ketoconazole, cimetidine، آنالوگ های آزاد کننده هورمون gonadotropin، هرمون های رشد در بدن انسان، gonadotropin جفت در بدن انسان، آنتی آندروژن ها مانند : bicalutamide, flutamide, و spironolactone،  مهار کننده های ردوکتاز 5 مانند finasteride or dutasteride می باشند.

دارو هایی که در احتمال بروز بیماری گاینکمستیا شرکت دارند عبارتند از risperidone، مسدود کننده های کانال های کلسیوم مانند verapamil، nifedipine، anabolic steroids (هورمون رشد عضلات)، الکل، مواد مخدر، efavirenz، دارو های ضد سرطان و omeprazole .

افراد مبتلا به سرطان پرستات که به منظور درمان از کمبود آندروژن رنج می برند (androgen deprivation therapy) –نوعی از درمان که از تولید و تزریق آندروژن به بدن بیمار جلوگیری می شود – ممکن است به بیماری گاینکمستیا (بزرگی سینه) دچار شوند. بیماری  بیش فعالی پروتئین پرولاکتین (Hyperprolactinemia) که بمعنی وجود بیش از اندازه پروتئین پرولاکتین (prolactin) است نیز می تواند در گسترش این بیماری موثر باشد. 

علل دیگر بیماری گاینکمستیا (بزرگی سینه)

از دیگر عوامل می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

هایپوگنادسیم (Hypogonadism) – کم کاری غدد جنسی
هر فرایندی که در روند عادی تولید تستسترون مداخله کند، مانند سندورم Klinefelter ، و یا کم کاری غده هیپوفیز میتواند در روند گاینکمستیا تاثیرگذار باشد.

رشد و کهولت سن
تغییرات هرمونی در اثر افزایش سن، مانند کاهش سطح تولید تستسترون(testosterone)، می تواند موجب این بیماری شود. این نوع از این بیماری گاینکمستیا سالخورگی (senile gynecomastia) نیز نامیده می شود و عموما در سنین 60 تا 80 سالگی رخ میدهد.

غده های سرطانی (تومورها)
تومور های سرطانی بیضه مانند سلولهای سرطانی لیدیگ (Leydig) و یا تومورهای سرطانی (Sertoli) می تواند منجر به این بیماری شود. تومور های دیگر از قبیل سرطان آدرنوکرتیکال (غده ای که در بافت های تولید کننده هورمون استروید بروز میکند)، تومور های غدد هیپوفیز (عامل بیماری کوشینگ) و یا سرطان ریه (bronchogenic carcinoma) می تواند هرمون هایی تولید کنند که موجب عدم توازن هرمون های مردانگی و زنانگی شده و در نتیجه منجر به بیماری گاینکمستیا شوند. 

پرکاری تیروئید (Hyperthyroidism)
در چنین شرایطی، غدد تیروئید بیش از اندازه هرمون thyroxine تولید کرده و بر روی گلوبین های متصل به هرمون های جنسی (sex-hormone binding globulin) تاثیر می گذارند. 10 تا 40 درصد بیماران مبتلا به پرکاری تیروئید بیماری گاینکمستیا را تجربه می کنند. بازگشت به شرایط عادی تیروئید باعث می شود تا بیماری گاینکمستیا طی چند ماه برطرف شود.

نارسایی کلیوی
بیماران نثص کلیوی عموما در شرایط سوء تغذیه بسر می برند که در نهایت به بیماری گاینکمستیا(بزرگی سینه) می شود. دیالیز در کاهش تاثیرات سوء تغذیه موثر است. علاوه براین بسیاری از بیماران کلیوی از عدم تعادل هورمونی نیز رنج می برند. این عدم تعادل بواسطه ی تولید بیش اندازه ی تستسترون (testosterone) و تولید اوره و در نتیجه آسیب های بیضوی ایجاد می شود. از این رو به این نوع از گاینکمستیا(بزرگی سینه) ، گاینکمستیا همراه با اوره نیز گفته می شود.

نارسایی کبدی و سیروز کبدی (Liver failure and cirrhosis)
در فرد مبتلا به نارسایی کبدی یا سیروز، توانایی کبد در تولید مناسب و کافی هرمون های سوخت و ساز (metabolize) مانند استروژن با نقص روبرو است. بیشتر اینکه احتمال وقوع گاینکمستیا(بزرگی سینه) در بیماران مبتلا به بیماری کبدی با ریشه مصرف الکل بیشتر است. اتانول موجود در الکل می تواند مستقیما ترکیبات تستسترون و حضور فیتواستروژن ها را برهم زده و نسبت استروژن به تستسترون را افزایش میدهد.

سوء تغدیه و سوء هاضمه
د صورت محروم ماندن فرد از تغذیه نرمال و عادی سطح تستسترون در بدن وی کاهش می یابد و در نتیجه توانایی کبد برای تجزیه استروژن کاهش می یابد که در نتیجه آن بینظمی هرمونی پدید می آید. ممکن است بیماری گاینکمستیا حتی بعد از بازگشت تغذیه به حالت عادی پدید آید و بعد 2 یا 3 سال درمان شود. شرایطی که به موجب آن در فرایند جذب نقص پدید اید می تواند به بیماری گاینکمستیا منجر شود.

رشد سینه در نوزادان
بسیاری از نوزادان هر دو جنس در دو هفته اول بعد از زایمان رشد زیادی در ناحیه سینه از خود نشان می دهند. این فرایند در بیش از 60 تا 90 نورزادان پسر رخ می دهد و عثیده بر این است که این رشد بواسطه ی استروژن های مادر و یا جفت رخ می دهد و یا عکس العمل نوزاد به تولید هورمون های استروید در بدن خود نوزاد می باشد. این هورمون در شیر خارج شده از سینه برخی از نوزادان دیده شده است. رشد سینه می تواند از هفته ها تا ماه ها ادامه داشته باشد.

درمان 
درمان گاینکمستیا – سینه بزرگ در مردان از طریق متد های پزشکی رایج در یک قرن گذشته تقریبا بی فایده بوده است. حتی در صورت درمان آن، برداشت بافت اضافی سینه نیازمند جراحی می باشد. رویکرد های جراحی در درمان  گاینکمستیا شامل ماستکتومی زیر پوستی (subcutaneous mastectomy)، ماستکتومی با کمک لیپوساکشن (liposuction-assisted mastectomy)، لیپوساکشن با کمک لیزر(laser-assisted liposuction) و لیپولیز لیزری (laser-lipolysis) بدون استفاده از لیپوساکشن می شود. پیچیدگی های موجود در در فرایند ماستکتومی می تواند منجر به خونریزی (هماتوم)، عفونت در ناحیه برش جراحی، عدم تقارن در سینه ها، تغییر در حس در ناحیه اطراف و نوک سینه،، ترشحات پس از عمل جراحی و یا درد در ناحیه برش و یا نص در رنگ شود.

استفاده ازز تنظیم کننده های انتخاب شده گیرنده های استروژن (Selective estrogen receptor modulators) می تواند در درمان گاینکمستیا مفید باشد اما این امر توسط وزارت دارو و غذای ایالات متحده امریکا تایید نشده است.

مهر کننده های آروماتاز (Aromatase inhibitors) مانند تستولاکتون (testolactone) در درمان گاینکمستیا مورد تایید قرار گرفته اند. و می توانند در درمان کودکان و افراد بالغ مورد استفاده قرار بگیرند. از تاموکسفین (Tamoxifen) در درمان بیماران مبتلا به گاینکمستیا دردناک مورد استفاده قرار می گیرد.

زمان انتشار: (2 ماه قبل)